नेपाल राष्ट्र बैंक अहिले आगामी आर्थिक वर्ष २०८२/८३ का लागि मौद्रिक नीतिको अन्तिम तयारीमा जुटिरहेको छ। बजार, बैंकिङ क्षेत्र र निजी क्षेत्र सबैको चासो यसपटकको मौद्रिक नीतिमा केन्द्रित छ, किनभने देशको अवस्था चुनौतीपूर्ण छ — ब्याजदर, लगानी, ऋण प्रवाह, मुद्रास्फीति र विदेशी मुद्राको व्यवस्थापन सबै संवेदनशील चरणमा छन्।
प्रमुख बुँदाहरू:
१. ब्याजदरमा स्थिरता वा केही लचिलोपन
- निजी क्षेत्रको माग अनुसार ब्याजदर केही घट्न सक्छ, विशेषतः आधारदर (base rate) र कर्जा दरमा लचिलो नीति ल्याउन सकिन्छ।
- तर मुद्रास्फीति उच्च रहेमा राष्ट्र बैंक सावधानीपूर्वक अघि बढ्न सक्छ।
🔻 २.
ऋण प्रवाहमा सहजता
- राष्ट्र बैंकले अब उत्पादनमुखी र निर्यातमुखी क्षेत्रमा कर्जाको प्रवाह बढाउने नीति लिन सक्ने संकेत देखिन्छ।
- तर उपभोगमुखी ऋण (जस्तै: गाडी, घरजग्गा) मा कडाइ जारी रहन सक्छ।
🔻 ३.
सीआरआर (Cash Reserve Ratio) र एसएलआर (Statutory Liquidity Ratio) मा समायोजन
- बैंकहरूको लगानी क्षमतामा सुधार ल्याउन सीआरआर घटाउने सम्भावना छ।
- तर यो बैंकिङ क्षेत्रको तरलता अवस्था हेरेर निर्भर हुनेछ।
🔻 ४.
रुपैयाँको स्थिरता र रेमिट्यान्स प्रोत्साहन
- डलर आपूर्तिमा दबाब कायम रहेकाले रेमिट्यान्स भित्र्याउन थप प्रोत्साहन योजना ल्याइने संकेत छ।
- सन्देहास्पद विदेशी सटही कारोबार (हुण्डी) नियन्त्रण गर्न निगरानी कडा हुन सक्छ।
🔻 ५.
डिजिटल बैंकिङ र वित्तीय पहुँचमा जोड
- डिजिटल कारोबारलाई प्रोत्साहित गर्ने नीतिगत प्रोत्साहन आउन सक्छ।
- ग्रामीण क्षेत्रमा वित्तीय पहुँच (financial inclusion) सुधारमा योजना घोषणा हुने सम्भावना।
